Nie można dyskutować o tworzywach sztucznych bez mówienia o ich utylizacji. Utylizacja tworzyw sztucznych była gorącym tematem w ostatnich latach i nie bez powodu, ponieważ nieprawidłowe sortowanie i utylizacja ma negatywny wpływ na środowisko.
Znajomość i zrozumienie różnych metod i lokalnych przepisów dotyczących sortowania i utylizacji tworzyw sztucznych jest ważnym czynnikiem przy omawianiu kwestii zrównoważonego rozwoju i tworzyw sztucznych.
Hierarchia postępowania z odpadami: ograniczenie, ponowne użycie, recykling
Znana również jako hierarchia postępowania z odpadami „3 R”(ang.: reduce, reuse,recycle): ograniczenie, ponowne użycie i recykling stały się wskazówkami dla zrównoważonego rozwoju, jeśli chodzi o gospodarkę odpadami, a niektórzy dodają nawet czwarte „R”(ang.: refuse): odmówić.
Podczas gdy ustawodawstwo na całym świecie ma na celu ograniczenie zużycia tworzyw sztucznych, a tym samym odpadów z tworzyw sztucznych, pozostaje kwestia postępowania z istniejącym tworzywem sztucznym po jego zużyciu. Jedną z preferowanych metod jest zwiększenie współczynnika recyklingu tworzyw sztucznych, podczas gdy inne wykorzystują tworzywa sztuczne wykonane z alternatywnych odnawialnych lub biodegradowalnych materiałów.
Alternatywne materiały, takie jak wytłoki trzciny cukrowej, są odnawialne, kompostowalne i biodegradowalne. Jeśli jednak zostaną niepoprawnie posortowane i trafią na wysypisko, jeśli to niekonieczne (w zależności od innych czynników w cyklu życia) i tak są lepsze niż inne materiały.
Myślenie o pełnym cyklu życia
Ogólnie przyjmuje się, że pełną efektywność zasobu można osiągnąć jedynie poprzez ocenę całego cyklu życia produktu. Osiągnięcie efektywnego gospodarowania zasobami można osiągnąć poprzez podejmowanie zrównoważonych i świadomych ekologicznie decyzji na każdym etapie cyklu życia.
Obejrzyj film PlasticsEurope na temat myślenia o pełnym cyklu życia, aby dowiedzieć się więcej.
Utylizacja tworzyw sztucznych
Istnieją zasadniczo cztery metody utylizacji tworzyw sztucznych, ale nie wszystkie są równe:
Wysypisko:
Wiele krajów nie korzysta już z wysypisk, a dalsze regulacje (takie jak unijne dyrektywy dotyczące gospodarki o obiegu zamkniętym) mają na celu ograniczenie wykorzystania i wpływu wysypisk w przyszłości.
Podczas gdy wszystkie tworzywa sztuczne teoretycznie można utylizować na wysypiskach, są one bardzo marnotrawcze i wymagają ogromnej ilości miejsca i energii. Źle zagospodarowane składowiska odpadów powodują, że tworzywa są przenoszone do oceanu. Ponadto, kiedy tworzywo sztuczne rozkłada się na wysypiskach śmieci, może powodować zanieczyszczenia do gleby i otaczającego środowiska.
Co się stanie, gdy biodegradowalne tworzywa trafią na wysypiska śmieci?
Ponieważ składowiska odpadów są na ogół szczelne (a zatem pozbawione tlenu), nie zapewniają optymalnego środowiska dla materiałów do kompostowania lub biodegradacji. Tak więc, jeśli biodegradowalny produkt PLA trafi na składowisko, albo rozkłada się beztlenowo, aby uwolnić gazy metanowe, albo pozostaje na składowisku, podobnie jak inne rodzaje tworzyw sztucznych.
Spalarnia
Spalanie jest najczęściej stosowaną metodą utylizacji tworzyw sztucznych w Europie.
Podczas spalania tworzywa sztucznego istnieje ryzyko niebezpiecznych emisji, w tym emisji dwutlenku węgla, podobnie jak podczas spalania innych paliw kopalnych. Zaletą spalania jest to, że wytwarza energię, chociaż wydajne spalanie wymaga nowoczesnych urządzeń.
Istnieje wiele różnych opinii na temat spalania. Z jednej strony odpady z tworzyw sztucznych przyczyniają się do wytwarzania dużych ilości ciepła i energii. Gdyby to źródło zostało nagle usunięte, wiele regionów straciłoby źródła energii. W porównaniu ze składowiskami spalanie jest nadal preferowaną opcją wycofania z eksploatacji, ponieważ zasoby wykorzystane do produkcji tworzyw sztucznych są wykorzystywane do tworzenia wartości więcej niż jeden raz. Nadal istnieją jednak obawy dotyczące środowiska.
Co dzieje się z różnymi rodzajami tworzyw sztucznych po spaleniu?
W przypadku tworzyw sztucznych opartych na paliwach kopalnych i bio-tworzyw spalanie wraz z recyklingiem, jest jedną z preferowanych metod utylizacji (lub metod „wycofania z eksploatacji”, co jest często używane).
W przypadku tworzyw biodegradowalnych spalanie jest jedną z najmniej preferowanych metod utylizacji ze względu na ich potencjał do biodegradacji.
Różne rodzaje tworzyw sztucznych mają różne właściwości. Dowiedz się więcej o właściwościach różnych rodzajów tworzyw sztucznych.
Jeśli korzystanie z materiałów odnawialnych jest dla Ciebie ważne, dowiedz się więcej na temat rożnych alternatyw dla tworzyw sztucznych.
Recykling
Recykling tworzyw sztucznych to proces odzyskiwania zużytego, odpadowego lub złomowanego tworzywa sztucznego i ponownego przetwarzania materiału na nowe produkty.
Niektóre rodzaje tworzyw sztucznych można poddać recyklingowi chemicznemu, co oznacza, że można je z powrotem przerobić na chemiczne elementy konstrukcyjne, podczas gdy inne są poddawane recyklingowi mechanicznemu.
Ponieważ programy recyklingu są różne w różnych krajach i regionach, efektywny recykling może być kosztowny i energochłonny. Ponadto nie wszystkie tworzywa nadają się do recyklingu i może wsytąpić ich zanieszyszczenie podczas procesu sortowania i recyklingu (z metali, barwników, tworzyw biodegradowalnych, farmaceutyków itp.).
Biodegradacja przez kompostowanie
Biodegradowalne tworzywa sztuczne mają zdolność do rozkładu w określonych warunkach. Biodegradowalne tworzywa sztuczne są regulowane normą EN 13432.
Termin ten nie powinien być mylony z terminem tworzywo sztuczne na bazie biologicznej (bio-tworzywo), ponieważ nie można bezpiecznie założyć, że tworzywa sztuczne na bazie biologicznej ulegają biodegradacji.
Wiele produktów biodegradowalnych zaprojektowano tak, aby nadawały się do kompostowania. Jednak w wielu przypadkach ta kompostowalność występuje tylko w ściśle kontrolowanych warunkach przemysłowych urządzeń do kompostowania. Z tego powodu biodegradowalne tworzywa sztuczne zwykle muszą być sortowane osobno, a schematy sortowania różnią się w zależności od regionu.
Przed wyborem tworzyw biodegradowalnych ważne jest sprawdzenie lokalnych wytycznych gospodarki odpadami i lokalnego dostępu do sortowni i kompostowni komercyjnych. W przeciwnym razie biodegradowalne tworzywa sztuczne mogą nie być najbardziej zrównoważonym wyborem.
O normie EN 13432
Norma EN 13432 ustanawia standard badania produktów/materiałów opakowaniowych zgodnie z ich zdolnością do biodegradacji. Określa również ramy, w których materiały kompostowalne mogą ulegać biodegradacji
Produkty przebadane pod kątem biodegradacji zgodnie z normą europejską EN 13432 są oznakowane certyfikatem Din Certco, jeśli są zgodne z normą.
- Czas kompostowania może trwać od 90 do 180 dni bez pozostawiania jakichkolwiek pozostałości. Bioplasty, takie jak PLA, muszą zostać przetestowane pod kątem biodegradacji, zanim zostaną uznane za kompostowalne.
- Materiały z czysto naturalnych zasobów, takich jak drewno, wytłoki z trzciny cukrowej, liście palmowe i pulpa papierowa są uważane za ulegające biodegradacji bez jakichkolwiek badań zgodnie z normą europejską EN 13432 i niekoniecznie muszą być oznakowane Din Certco, aby udowodnić ich biodegradowalność. Jeśli zostały przetestowane i są zgodne z normą, otrzymują również etykietę Din Certco.
